องค์การบริหารส่วนตำบล อรัญญิก
ประวัติความเป็นมาของตำบลตำบลอรัญญิก เป็นชื่อเรียกตามชื่อของหมู่บ้านอรัญญิก ซึ่งทำอาวุธขายในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา ตามตำนานที่เล่าขานกันมาว่า ชาวหมู่บ้านที่ได้ติดตามองค์สมเด็จพระนเรศวรมหาราชมาเพื่อทำอาวุธให้พระองค์ ใช้ในการทำศึกสงคราม จึงได้ชื่อว่าเป็นหมู่บ้านอรัญญิก ตามชื่อของหมู่บ้านเดิม ในประวัติศาสตร์ได้กล่าวว่าอรัญญิกและหมู่บ้านอรัญญิกมาตั้งแต่สมัยสุโขทัย เจดีย์วัดอรัญญิกนั้นได้สร้างพร้อม ๆ กับการสร้างพระพุทธชินราช
สภาพทั่วไป
1. ที่ตั้ง องค์การบริหารส่วนตำบลอรัญญิก ตั้งอยู่ห่างจากที่ว่าการอำเภอเมืองพิษณุโลกทาง ทิศตะวันออกประมาณ 5 กิโลเมตร มีอาณาเขต
ทิศเหนือ ติดต่อกับ ตำบลหัวรอ
ทิศใต้ ติดต่อกับ ตำบลบึงพระ
ทิศตะวันออก ติดต่อกับ ตำบลสมอแข และตำบลวังพิกุล (อำเภอวังทอง)
ทิศตะวันตก ติดต่อกับ เทศบาลนครพิษณุโลก
2. เนื้อที่ องค์การบริหารส่วนตำบลอรัญญิก มีเนื้อที่ประมาณ 19.20 ตร.กม.
3. ภูมิประเทศ เป็นที่ราบลุ่มทั้งตำบล พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นพื้นที่ลุ่มน้ำขัง จะมีปัญหาน้ำท่วมขังทำนาปีไม่ได้
4. จำนวนหมู่บ้าน ตำบลอรัญญิกมีหมู่บ้าน จำนวน 10 หมู่บ้าน ดังต่อไปนี้
หมู่ที่ 1 บ้านคลองคูณ
หมู่ที่ 2 บ้านสนามบินใหม่
หมู่ที่ 3 บ้านโคกช้าง
หมู่ที่ 4 บ้านอรัญญิก
หมู่ที่ 5 บ้านคลองมหาดไทย
หมู่ที่ 6 บ้านหนองปลาค้าว
หมู่ที่ 7 บ้านสะพานสาม
หมู่ที่ 8 บ้านโคกมะตูม
หมู่ที่ 9 บ้านพงศ์ผกา
หมู่ที่ 10 บ้านชาวแพ
5. ประชากร มีจำนวนทั้งสิ้น 29,399 คน แยกเป็น ชาย 15,997 คน , หญิง 13,402 คน มีจำนวนครัวเรือน 11,947 ครัวเรือน (ข้อมูลจากสำนักบริหารการทะเบียน กรมการปกครอง กระทรวง มหาดไทย สรุป ณ เดือน มีนาคม พ.ศ.2551)
สถานการณ์วาตภัยในท้องที่
ในเรื่องวาตภัยในท้องที่ เขตความรับผิดชอบ อบต.อรัญญิกนั้น เราได้ตั้งสมมุติฐานในการเกิดเหตุน้ำท่วม ในพื้นที่ได้ 2 หัวข้อ
1. ฝนตกหนัก ระบายน้ำฝนไม่ทัน
2. น้ำจากทาง พื้นที่อื่นไหลมาสบทบ
ซึ่งเมื่อเราได้สอบถาม ทาง อบต.อรัญญิก ทาง ศูนย์อำนวยการป้องก้นภัยฝ่ายพลเรือน ได้ข้อมูลสาเหตุการเกิดวาตภัย มาว่า
1. น้ำฝน
ในพื้นที่องค์การบริหารส่วนตำบลอรัญญิกตั้งอยู่ริมฝั่งคลองน้ำ เมื่อ ถึงฤดูฝนตั้งแต่เดือนพฤษภาคม ถึงเดือนตุลาคมของทุกปี เป็นช่วงที่มีพายุเขตร้อนเคลื่อนที่เข้าสู่ประเทศไทย ทำให้เกิดฝนตกหนักถึงหนักมากเป็นประจำทุกปี และในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลอรัญญิกเป็นที่ราบลุ่ม เมื่อฝนตกหนักติดต่อกันหลายวันจะทำให้เกิดน้ำท่วมขังในพื้นที่ต่างๆ รวม ถึงน้ำฝนที่สะสมตามแหล่งต่างๆ ไหลผ่านจากพื้นที่องค์การบริหารส่วนตำบลอรัญญิก และเข้าสู่พื้นที่ข้างเคียง ทำให้ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์น้ำท่วมดังกล่าว จึงต้องเตรียมการหามาตรการเพื่อวางแผนป้องกันน้ำท่วมไว้ล่วงหน้า
2. น้ำเหนือหลาก
ฝนที่ตกลงมาปริมาณมากจากภาคเหนือ จะไหลลงสู่ภาคกลาง โดยเฉพาะแม่น้ำน่าน
แม่น้ำวังทองและน้ำจากแหล่งต่างๆ จำนวน มากมารวมกันและไหลลงสู่ภาคกลางทางแม่น้ำเจ้าพระยา ซึ่งจะทำให้องค์การบริหารส่วนตำบลอรัญญิก มีระดับน้ำสูงขึ้น จนถึงจุดสูงสุดซึ่งอาจจะเอ่อล้นและไหลเข้าท่วมบ้านเรือนราษฎร
ซึ่ง เป็นไปตามสมมุติฐานที่เราตั้งกันไว้ ซึ่งสามารถสรุปได้ในส่วนนี้ ว่าทาง อบต.อรัญญิก มีความรู้เกี่ยวกับสาเหตุที่เกิดขึ้นในพื้นที่ของเรา โดย พื้นที่ของเรา มี แหล่งน้ำดังนี้
ด้านแหล่งน้ำธรรมชาติ
- ลำน้ำ , ลำห้วย จำนวน 2 สาย
- บึง , หนอง และอื่น ๆ จำนวน 5 แห่ง
ด้านแหล่งน้ำที่สร้างขึ้น
- ฝาย จำนวน 1 แห่ง
- บ่อน้ำตื้น จำนวน 36 แห่ง
- บ่อโยก จำนวน 2 แห่ง
ด้านแหล่งน้ำเพื่อการเกษตร
- คลองมหาดไทย
- คลองโคกช้าง
- คลองอีเป้า
- คลองคูณ
- หนองเสงี่ยม
- หนองเขาควาย
ในส่วนที่ 2 เราได้ตั้งสมมุติฐาน เกี่ยวกับเรา การช่วยเหลือ โดยตั้งไว้ 4 วิธี คือ
1. ก่อนเกิดเหตุ สำรวจพื้นที่และเตรียมการรับมือ
2. ป้องกันและช่วยเหลือ เมื่อเกิดเหตุขึ้น
3. ช่วยเหลือบรรเทาภัยหลังเกิดเหตุ
4. ฟื้นฟูพื้นที่หลังเกิดเหตุ
ซึ่งในส่วนนี้ที่ได้ข้อมูลมาทราบว่า องค์การ บริหารส่วนตำบลอรัญญิกอำนวยการวางแผน ดำเนินการแก้ไขปัญหา เพื่อช่วยเหลือราษฎร ผู้ประสบอุทกภัยจนกว่าจะพ้นภาวะอุทกภัย วาตภัย จึงได้จัดทำแผนเฉพาะกิจเกี่ยวกับการป้องกันและบรรเทาอุทกภัย วาตภัย ประจำปี 2552 เพื่อกำหนดแนวทางปฏิบัติในส่วนราชการที่รับผิดชอบดำเนินการดังนี้
1. ป้องกันและบรรเทาอันตรายจากอุทกภัย วาตภัย
2. อพยพคนและสัตว์เลี้ยงให้พ้นจากอุทกภัย วาตภัย
3. ช่วยเหลือสงเคราะห์ผู้ประสบอุทกภัย วาตภัย
4. ฟื้นฟูสิ่งที่เสียหายให้คืนสู่สภาพเดิม
ซึ่งมีส่วนคล้ายกันบ้างในส่วนการป้องกันและบรรเทาภัยและต่อไปคือ วิธีปฏิบัติงานขั้นตอนในการปฏิบัติ แบ่งออกเป็น 3 ขั้นตอน คือ
1. การเตรียมการป้องกันอุทกภัย วาตภัย (ก่อนเกิดเหตุ)ให้ทำการสำรวจเครื่องมือเครื่องใช้ ยานพาหนะไว้ให้พร้อม เพื่อให้การช่วยเหลือผู้ประสบภัยได้ทันท่วงทีสำรวจจัดทำบัญชีชุมชน พร้อมจำนวนครอบครัวที่ประสบความเดือดร้อน หรือคาดว่าจะประสบความเดือดร้อน
2. ประชาสัมพันธ์ในการป้องกันการเกิดอุทกภัยอย่างต่อเนื่อง
การดำเนินการขณะเกิดอุทกภัย วาตภัย (ขณะเกิดเหตุ)
กองอำนวยการฯ สั่งระดับกำลังผู้รับผิดชอบเข้าในพื้นที่ที่ประสบภัย เพื่อให้การช่วยเหลือผู้ประสบความเดือดร้อนในด้านต่างๆ
3. การบูรณะฟื้นฟูภาวะภายหลังเกิดอุทกภัย วาตภัย (หลังเกิดเหตุ)
ทำการฟื้นฟูสิ่งสาธารณประโยชน์ ขวัญกำลังใจ พร้อมทั้งให้การช่วยเหลือเบื้องต้นและรายงานให้อำเภอทราบทันที
ควบคุมโรคระบาดในพื้นที่เป้าหมายที่ประสบภัย
ซึ่งจากแนวทางปฏิบัติก็ครอบคลุมและ ปฏิบัติจริงได้ผลดีเป็นที่น่าพอใจ
งานที่เกี่ยวข้องกับฝ่ายโยธารับผิดชอบ มีดังนี้
1.การประสานงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ในการพัฒนาเครื่องสูบน้ำ
2.สำรวจจุดล่อแหลม บริเวณที่คาดว่าน้ำจะท่วมในท้องที่เขตรับผิดชอบ และมาตรการป้องกัน
3.จัดทำทางเดินหรือซ่อมแซมสิ่งปรักหักพัง
4. ดำเนินการซ่อมแซม ดัดแปลง หรือหาทางแก้ไข ถนนและสะพานที่ชำรุด เส้นทางให้ใช้การได้
ซึ่งจากข้อมูลที่สอบถามมา ทำให้เราทราบว่า ทาง อบต.อรัญญิก มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับ อุทกภัยหรือวาตภัย ในระดับที่ดี และมีแผนงานที่ปฏิบัติได้จริงและนำไปใช้ได้เวลาเกิดสถานการณ์ จริงได้
แต่ปัญหาน้ำท่วมนั้น ถึงในพื้นที่นี้ จะมีการรับมือที่ดีซักเพียงใด แต่ก็ไม่สมารถป้องกันน้ำท่วมได้ 100%
เพราะสาเหตุ อีกประการคือ น้ำไหลหลาก ซึ่งมาจากพื้นที่อื่น เพราะฉะนั้น ต้องมีการส่วนมือกันในทุกๆพื้นที่ และมีการทำงานที่เป็นระบบ เพราะปัญหาไม่สามารถแก้ได้ ในระดับพื้นที่ อบต. หรือ อำเภอ แต่ต้องช่วยกัน ทั้งจังหวัดหรือ ทั้งภูมิภาค เป็นต้น
http://www.arunyik.go.th/index.php
